Sluiten
RadarLimburg
De Grens
Introductie
Toekomst
Feit
Geschiedenis
Opinie
Introductie

Limburg, een regio met veel gezichten, vervlochten met vier naties, culturen en talen. Met piketpaaltjes op willekeurige locaties, geslagen bij een reeks vredes, verdragen en verordeningen. Voor iedereen een perifere regio, die vooral zichzelf moet redden. Deze Radar brengt dat geredder in woord en beeld.

Toekomst

Limburgs toekomst ligt buiten de provinciegrenzen, zoveel staat vast. Om de hoek, in de euregio, dan wel breder, in de grensregio Nederland-Vlaanderen. En Europa zal ook meebepalen. Denk aan de Brexit-effecten die nu nog nauwelijks in te schatten zijn.

Feit

Grenzen als diffuse overgangsgebieden, Limburg heeft er dagelijks mee te maken. In Vaals ga je naar de stad in het buitenland. Wilde zwijnen wroeten waar het ze uitkomt, in Hollandse, Waalse of  Duitse tuintjes. En doorleren doe je in Heerlen, Hasselt of Aken, ongeacht je nationaliteit. Het kost vaak moeite, maar loont wel.

Geschiedenis

De winkel en de natuur in, dat doen grensbewoners wel met regelmaat bij de buren. Cultuur is al een ander verhaal, zakendoen een uitzondering. Het Europese Interreg-programma probeert te stimuleren, maar met gemengd resultaat: "te bureaucratisch".

Opinie

Hier de Limburg-watchers aan het woord. Burgemeester Reg van Loo: 'slecht die grenzen'. Cultuurman Ger Essers: 'zonder taalkennis blijft ons IJzeren Gordijn'. Gouverneur Theo Bovens: 'nationale tegenwind voor de regio'. Vlaming en politicus Jan Peumans: 'cultuurmuur is niet te nemen'.

Sluiten

Aken en Vaals beste buren

Aken en Vaals beste buren
Aken en Vaals beste buren
Auteur
Rens Knapen
Bron
Reg van Loo
Datum
01-05-2018
2
Open item
Reageer op dit item

De gemeente Vaals onderhoudt nauwe banden met de stad Aken aan de andere kant van de grens. Burgemeester Reg van Loo: "Wanneer een Vaalsenaar zegt: 'Ik ga naar de stad", dan bedoelt hij Aken." Tijd om de grens te slechten.

 

 

De grensplaats Vaals ligt tegen de westkant van de stad Aken aan, waar het nauwe samenwerkingsverbanden mee heeft. Reg van Loo, sinds 2006 burgmeester hier, zou het liefst willen dat de grens wordt opgedoekt. Hij pleit voor een reorganisatie van de grenzen binnen Europa. "Maak van dit gebied een proeftuin", stelt Van Loo. Hij blikt optimistisch vooruit op een Europa dat in verschillende grenzeloze zones denkt en niet langer door verschillen in de wet- en regelgeving wordt beperkt.

Thuis in Aken
De nauwe samenwerking tussen de twee gemeentes gaat terug tot de 18e eeuw. Toen waren er al banden tussen de gemeentes. Zo is het gemeentehuis van Vaals gebouwd door Johann Arnold von Clermont, een Akenaar. Hij was de grondlegger van de lakenindustrie die zeer belangrijk is geweest voor Vaals. "Voor een Vaalsenaar is de nabijheid van Aken vanzelfsprekend. We spreken de taal, we kennen de weg daar en voelen ons thuis in Aken. Een gevoel dat een burger van Vaals waarschijnlijk minder heeft wanneer hij bijvoorbeeld in Maastricht of Heerlen is."

Ook de Akenaren voelen zich thuis in de Limburgse grensplaats. Zo had burgemeester Van Loo recent bijvoorbeeld een Duitser op de koffie die al vijftien jaar in Vaals woonde. Op de vraag in welke taal ze het gesprek zouden doen, gaf hij direct aan dat hij graag Nederlands wilde spreken. Wat bleek? Hoewel de man dus al lang in Vaals woonde en vloeiend Nederlands spreekt, krijgt hij in Vaals nauwelijks de kans om Nederlands te spreken.

Zelfrijdende bus 
Nog steeds zitten beide gemeentes vaak rond de tafel om hun visies en meningen te delen over allerlei grensoverschrijdende projecten. Neem de bouw van de Katzensprung, en nog twee gebouwen die in totaal goed zijn voor 571 studentenwoningen om het woningtekort van Aken gedeeltelijk op te vangen. Of een zelfrijdende bus die in de toekomst reizigers over de grens brengt.

Liefst 30% van de bevolking van Vaals is Duits en burgemeester Van Loo geeft aan dat de grens met Duitsland voor de bewoners van Vaals steeds verder verdwijnt. "Als je op straat gaat letten op de kentekens die voorbij rijden, zul je net zoveel Duitse als Nederlandse kentekenplaten tegenkomen, of misschien nog wel meer Duitsers. De fysieke barrière is er niet meer, het is slechts nog een vage mentale grens." 

Ziekenhuis
Maar deze 'mentale grens' levert het dorp toch wel wat nadelen op. Zo scoort Vaals altijd hoog in de jaarlijkse 'slechtste gemeenten'-lijst van Elsevier. Voor haar onderzoek heeft Elsevier een aantal richtlijnen opgesteld voor het beoordelen van een gemeentehuis zoals de afstand tot een academisch ziekenhuis en de nabijheid van een universiteit, wat volgens de burgemeester een oneerlijk beeld van de gemeente schetst omdat er niet over de grens gekeken wordt. "Wanneer een Vaalsenaar naar het ziekenhuis moet, rijden we tien minuten de grens over en kunnen we in de Uniklinik Aachen geholpen worden." 

Ook maakt de grens allerlei op papier simpele zaken lastiger dan nodig. Verschillen in de regelgeving zorgen ervoor dat hier van tevoren extra zorgvuldig op gelet moet worden. Zo moet er bijvoorbeeld tijdens projectontwikkeling gelet worden op de verschillen tussen de Duitse en Nederlandse regelgeving voor arbeiders en het aanvragen van vergunningen. "Geen onmogelijke zaak, maar wel onnodig en bovendien tijdsconsumerend", zegt de burgemeester. Optimistisch blikt hij vooruit op de toekomst: "Ik geloof in Europa. Niet in het Europa dat zich probeert te vestigen als een supranationale staat die zich richt op besluitvorming voor de hele EU, maar wel in het Europa van de regio's. Ik ben er heilig van overtuigd dat die regio's ooit niet meer afgebakend worden door nationale grenzen."

Laat hier een reactie achter

Vul onderstaand formulier in om een reactie achter te laten op dit artikel.
Uw reactie wordt eerst door de redactie gecontroleerd, alvorens deze wordt geplaatst bij het artikel.

Naar boven
Copyright 2018 - RadarLimburg - Aken en Vaals beste buren - De Grens - Thema's