Sluiten
RadarLimburg
Volop natuur
Introductie
Toekomst
Feit
Geschiedenis
Opinie
Introductie

Nee, het gaat helemaal niet zo best met de natuur in Limburg. Hoewel het goed gaat met de bevers, wilde zwijnen, dassen en de oehoe's en het aantal hectaren natuurgebied nog flink zal toenemen. Het grootste probleem zit hem in de biodiversiteit. Het aantal soorten planten en dieren neemt aanzienlijk af. RadarLimburg trok de natuur in en ging op onderzoek uit.

Toekomst

Bij monde van Pieter van Melick van Natuurrijk Limburg geven de boeren het ronduit toe: ze hebben veel te veel rotzooi gespoten op hun akkers. Ze beloven beterschap door beter voor de natuur in en rond hun bedrijf te zorgen. Daar is nog heel veel voor nodig, blijkt ook uit het debat in onze podcast. 

Feit

Dertig jaar geleden kon je meteen je autoruit schoonmaken als je van Mook naar Eygelshoven was gereden. Maar het aantal insecten is dramatisch gekelderd en dat is slecht nieuws, vertelt imker Philip Apeldoorn. Intussen lijkt het dan weer goed te gaan met de bomen, beweert hoogleraar Schaminée.

Geschiedenis

De Nationale Parken in Limburg zoeken naar verdienmodellen om deels zelf de broek op te kunnen houden. Het is de enige grarantie om de natuur te beheren en de biodiversiteit te waarborgen.

Opinie

Mooi, de wolf staat op het punt van terugkeren. Maar hoe moet dat eigenlijk, samen leven met wilde dieren? We zochten een filosoof en een doener op en legden hen deze vraag voor.

Sluiten

Gezond groen en relitoerisme

Parken zoeken verdienmodel
Parken zoeken verdienmodel
Auteur
Monique van de Ven
Bron
Herman Vrehen, Ricardo Offermanns, Wilfred Alblas, provincie Limburg, IVN, Nationaal Parken Bureau, MERU
Datum
01-05-2019
7
Open item
Reageer op dit item

Als de Maasduinen, de Groote Peel en De Meinweg niet uitdijen, verliezen ze hun status van Nationaal Park. Alle drie moeten ze het groene uithangbord worden van de regio en geld gaan verdienen. Twee parken gaan op de gezondheidstoer, één mikt op 'reli-toerisme'. Binnenkort wordt een Landschapsfonds gelanceerd dat ook geld in het laatje moet brengen.

Als de Maasduinen, de Groote Peel en De Meinweg niet uitdijen, verliezen ze hun status van Nationaal Park. Alle drie moeten ze het groene uithangbord worden van de regio en geld gaan verdienen. Twee parken gaan op de gezondheidstoer, één mikt op 'reli-toerisme'. Binnenkort wordt een Landschapsfonds gelanceerd dat ook geld in het laatje moet brengen.

Alle twintig parken in Nederland zijn de wacht aangezegd: besteed meer aandacht aan het landschap dat het park omringt. Het is de schil om de natuurkern die belangrijk is voor het behoud van biodiversiteit maar ook geld oplevert door toerisme. Dus kijken besturen minder de parken in en meer naar de buren. Dáár moet het gebeuren.

De Groote Peel heeft er geen gras over laten groeien. In maart presenteerde het bestuur samen met de Brabantse Peel het bidbook ‘Niemand is groter dan de Peel’, een plan voor een verbinding van de Limburgse met de Brabantse Peel tot één landschap, zoals het ooit was. Voorzitter Herman Vrehen van Nationaal Park De Groote Peel: ‘’De Peel is een gebied dat zich kenmerkt door ruimte, weidsheid en stilte. De buitenkant is door de intensieve veehouderij vaak wat minder fraai. Omdat veel bedrijven stoppen komen er landbouwgronden vrij die op een natuurinclusieve manier zullen worden beheerd.’’

Mentaliteit

Om tot zo’n gezamenlijk plan te komen is de afgelopen twee jaar gesproken met zes gemeenten, provincies, waterschappen, grondbezitters, natuur- en milieuorganisaties en boeren. Tussen de laatste twee bestaat sinds oudsher een diep wantrouwen. ‘’Dat staat of valt met het in contact brengen van partijen. Dat was onze taak’’, zegt Vrehen, die ook te maken kreeg met een cultuurverschil tussen Brabant en Limburg. ‘’Als je elkaar opzoekt zie je veel overeenkomsten, als je dat niet doet, heb je vooral oog voor verschillen.’’ Een belangrijke overeenkomst, de ‘Peelmentaliteit’, kwam goed van pas. ‘’Er heerst hier een pioniers- en ontginningsmentaliteit van mensen die zichzelf aan de haren uit het moeras hebben getrokken.’’ Om het plan uit te voeren vragen de Limburgse en Brabantse Peel een bijdrage van 1,2 miljoen euro aan de provincies.De Peel volgens de historische bosatlas

Weerstand

Nationaal Park De Maasduinen popelt ook om uit te breiden. Aan de noordkant kan landgoed Bleijenbeek bij Afferden aan het park worden geplakt en in het zuiden het gebied tussen Arcen en Velden. ‘’We willen naar een nationaal landschap, met misschien een Unesco-status’’, zegt Paul Peters van de gemeente Bergen. De uitbreidingsplannen liggen al even bij de provincie maar er is nog geen goedkeuring vanwege weerstand van boeren in de omgeving van Velden. ‘’Van ons mag het morgen gebeuren’’, zegt directeur Wilfred Alblas van Limburgs Landschap, ‘’dan kunnen we er rekening mee houden in ons nieuwe beheersplan. Alle grondeigenaren in het Nationaal Park en alle betrokken gemeenten zijn voor, maar de gedeputeerde wil maar geen besluit nemen. Hoeveel draagvlak heb je nodig?’’ Binnenkort zijn er opnieuw onderhandelingen met de boeren die vrezen dat zij in hun activiteiten zullen worden belemmerd. Waar hun zorgen precies naar uitgaan wil Pieter Lucassen van de Limburgse Land- en Tuinbouw niet zeggen. Dat zou de onderhandelingen frustreren.

Meinweg

Nationaal Park De Meinweg is het kleinste park en kan door de ingeklemde ligging lastig uitbreiden. Een fusie met het belendende Duitse park lijkt nog het meest logisch. Voorzitter Ricardo Offermanns: ‘’We doen al veel samen, zo rijdt tussen Roerdalen en het Duitse Wassenberg het elektrische treintje De Geluksexpres. Maar we hebben snel te maken met andere wetten en regels. In Nederland is het vrij gemakkelijk om een vrijwilliger op zo’n treintje te laten rijden, in Duitsland zijn er allerlei eisen aan verbonden. Ook het wildbeheer in Nederland is anders dan in Duitsland.’’

De toegang tot De Meinweg kan hier en daar wel aantrekkelijker. Zoals bij de Keulsebaan in Herkenbosch en bij Rotenbach, waar het volgens Offermanns ‘een allegaartje van bedrijven is’ terwijl het park zich kenmerkt door 'rust en stilte'. ''Niet voor niets zijn de Maharishi daar neergestreken. Het is er geen Zuid-Limburgse kermis.’’

Relitoerisme

Niet ver van Vlodrop, in nationaal park De Meinweg, zetelt de internationale Maharishi European Research University (MERU). Een gebouw waarin ongeveer tweehonderd mensen volgens een Indiase filosofie onderwijs ontwikkelen en coördineren. De volgelingen van Maharishi willen hun visie op twaalf levensgebieden tentoonstellen in imposante torens, verspreid over 24 landen. De eerste toren, 54 meter hoog, zou gebouwd moeten worden in de bossen bij Vlodrop. Het plan van MERU  laat een 55 meter hoge toren zien. De gemeente Roerdalen was eerder akkoord maar heeft de omgevingsvergunning nog in behandeling. Bij groen licht kan de toren er over 3,5 jaar staan. Offermanns verfoeit de windmolens die aan de Duitse zijde worden geplaatst in de omgeving bij Niederkrüchten, maar zo’n toren ziet hij helemaal zitten. ‘’Het is een landmark en sluit aan bij het karakter van het gebied. Een soort relitoerisme. Onthaasten. Daar is de gemeente Roerdalen ook mee bezig in haar project Klein Geluk’’.

Kassa

Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en Limburgs Landschap krijgen geld om de natuur in de parken te beheren. Voor voorlichting en activiteiten heeft de provincie het budget de afgelopen jaren meer dan gehalveerd tot ongeveer 65.000 euro per park. De parken moeten educatie en activiteiten zelf gaan bekostigen door de natuur te gelde te maken. Dat valt niet mee. Er wordt zo weinig verdiend dat het IVN  diverse bezigheden heeft  moeten schrappen: nieuwe folders, informatie-avonden voor bewoners, specialistische gidsen, bijscholingen gidsen, publieksactiviteiten. Het Limburgs Landschap en De Meinweg geloven dan ook niet in een verdienmodel. ''We zijn met enhousiasme begonnen maar hebben nergens een model gevonden dat de kassa laat rinkelen. Zo'n verdienmodel is niet te vinden. We zijn geen Amerikaans park waar je een hek omzet en geld vraagt'', zegt Offermanns, die voorstander is van het afdragen van de toerismebelasting aan de Nationale Parken.

Gezond in het groen

Het vergt creativiteit om te verdienen aan natuur. Huisarts Hans Peter Jung uit Afferden (Maasduinen) heeft dat bewezen met het project ‘Gezond in het Groen’. Ter preventie van een ziekte of behandeling van patiënten stuurt hij mensen het bos in onder leiding van een gids. Natuur kalmeert en geeft minder stress, burnout en depressie. Maar het zet ook aan tot beweging en dat is ook goed voor suikerpatiënten, mensen die lijden aan hart- en vaatziekten, fetitelijk voor iedereen. Tegelijkertijd heeft Jung er voor gekozen minder consulten op een dag te verrichten en langer met patiënten te spreken. Hij kreeg de zorgverzekeraar zover om niet meer te betalen per consult  maar per patiënt. In een periode van drie jaar noteerde hij een kwart minder verwijzingen naar het ziekenhuis; een besparing van ruim 300.000 euro per jaar. De sociale zorg, de wijkteams, kregen het wel drukker. Onder de titel 'op weg naar een nieuws (zorg)landschap' werkt Jung nu aan een fonds waarin de besparingen ten goede komen aan voorzieningen die de omgeving van inwoners gezonder maken. Bewoners mogen zelf kenbaar maken wat ze belangrijk vinden.

Goed plan, vindt de provincie, en zei vorige maand 80.000 euro toe. Het project heeft nationale aandacht. Ook 'De Pelen' gaan op de gezondheidstoer, blijkt uit hun agenda. Daarnaast is er een Limburgs Landschapsfonds in oprichting waar mensen geld in kunnen storten of een nalatenschap. In Friesland levert een zelfde soort fonds één tot anderhalf miljoen euro per jaar op.

Laat hier een reactie achter

Vul onderstaand formulier in om een reactie achter te laten op dit artikel.
Uw reactie wordt eerst door de redactie gecontroleerd, alvorens deze wordt geplaatst bij het artikel.

Naar boven
Copyright 2018 - RadarLimburg - Parken zoeken verdienmodel - Volop natuur - Thema's