Sluiten
RadarLimburg

Wat wil Weert?

Terug naar overzicht
Wat wil Weert?
Introductie
Toekomst
Feit
Geschiedenis
Opinie
Introductie

Weert, kleine stad aan de rand van een perifere provincie. Stevige klus om die echt op de kaart te zetten. Vrij te houden van krimpkramp. Toch zijn keuzes tussen nu en later onvermijdelijk. RadarLimburg portretteert een Limburgse gemeente onderweg van een vertrouwde naar een nieuwe identiteit.

Toekomst

Tussen tafellaken en servet, stedelijkheid noch platteland, Weert heeft in die middenpositie behoefte aan een koersvast beleid. Landelijke experts bepleiten realiteitszin: maak van de grijze golf een zilvervloot. Wethouder Frans van Eersel wil die ook laten varen voor minder welstandigen, met een grootmoedig plan voor armoedebestrijding. Maar er zijn andere opties, lees hoe de kleine Amerikaanse stad Durham het lek boven kreeg.

Feit

Weert als groene stad, pardon, groenste stad, is zowel feit als illusie. De omringende natuur is omvangrijk en gastvrij voor recreanten en publiekstrekkers als Bospop. Maar al die lommerrijke dreven, hoe rustiek ook, bieden nog geen herkenbare identiteit, en evenmin houvast voor een stad op zoek naar dynamiek. Toch maar kleinschalige moderniteit dan, een huiskamertheater, een compact technofestival?

Geschiedenis
Opinie
Sluiten

Weert de groenste?

Weert de groenste?
Weert de groenste?
Auteur
Emile Hollman
Bron
Diverse, oa Ad Havermans
Datum
13-09-2018
3
Open item
Reageer op dit item

In 2013 werd Weert uitgeroepen tot groenste stad van Europa. Een jaar later zelfs tot groenste regio van de wereld. Dat moet hard zijn aangekomen in het Amazonegebied en Papoea Nieuw Guinea. “Het gaat er niet om of je de groenste bent, maar hoe je met je groen om gaat.”

In 2013 werd Weert uitgeroepen tot groenste stad van Europa. Een jaar later zelfs tot groenste regio van de wereld. Dat moet hard zijn aangekomen in het Amazonegebied en Papoea Nieuw Guinea. “Het gaat er niet om of je de groenste bent, maar hoe je met je groen om gaat.”

Hij snapt natuurlijk wel dat de billboards langs de A2 en op het perron van station Weert ook iets potsierlijks hebben. Weert, groenste regio in de wereld, staat daarop. Het is maar net hoe je groen, groener, groenst wil definiëren. En natuurlijk hebben de indianenstammen in het Amazonegebied wel iets anders aan hun hoofd dan zich in te schrijven voor een wedstrijd om de groenste regio.

En toch vindt Ad Havermans er heel wat voor te zeggen. Sterker nog, de vrijwilliger bij het Natuur- en milieucentrum De IJzeren Man heeft zelf al die jury’s rondgeleid.

Chinezen
Havermans is al bij het centrum betrokken zolang het bestaat – 25 jaar. Van beroep is hij fysisch geograaf, stond ooit voor de klas als aardrijkskundeleraar maar werkte vooral erg lang als IT-er bij Fontys Hogescholen. Vijf jaar geleden ging hij met pensioen. Hier is educatie zijn ding. Laatst nog leidde hij een groepje Chinezen door De IJzeren Man. “Ze waren een beetje ongeduldig want ze wilden naar de molen.”

Als geoloog en Brabander, dus buitenstaander, viel het hem meteen op in Weert: het treinspoor loopt hoog op. Komt omdat het spoor zo’n honderd jaar na het kanaal (rond 1800) werd aangelegd: de rails moeten dus het kanaal over en dat betekent dat de trein een aanloop nodig heeft om die hoogte te nemen. Om de spoordijk aan te leggen, werd zand gedolven uit het gebied van circa honderd hectare dat nu De IJzeren Man heet – genoemd naar de enorme stoomgraafmachine die daarvoor werd ingezet.

Landschapslezer
Havermans is een landschapslezer. Met zijn handboor trekt hij de geschiedenis van de streek uit de grond. Om een lang verhaal kort te maken: de kroonjuwelen van De IJzeren Man zijn verschillende biotopen: plassen, natuurlijke vennen, bos, heide, stromende beken, hellingen, hoge delen en lage delen. “Hier kun je op miniatuurschaal het landschap van de hele regio zien. Elke biotoop heeft zijn eigen flora en fauna.”

Lees meer


Wolf
En dan te bedenken dat dit gebied overgaat in Kempen-Broek een natuurpark dat al met al groter is dan de Veluwe en strekt tot aan Maaseik in België. “Het is alleen versnipperd, daarom spreken we van verschillende kamers die we met elkaar proberen te verbinden, bijvoorbeeld door ecoducten over wegen en kanalen. De grootte van het oppervlak is bepalend voor de soorten die er voorkomen,  en ja dat heeft consequenties zoals we kunnen zien aan de toename van bevers en wilde zwijnen. En straks komt de wolf, zo’n rover zullen we dan nodig hebben ook.”

Stuifzand
In het centrum huizen alle natuurorganisaties die Weert rijk is, inclusief geologen en archeologen. Ze werken voorbeeldig samen om elk jaar zo’n 2500 leerlingen van de basisschool iets bij te brengen over de natuur. “We zijn ontzettend dankbaar dat de gemeente ons via dit centrum faciliteert”, zegt Havermans. Scholieren worden vooral aangespoord dingen te onderzoeken, zoals het bouwen van een dam of het meten van de stroomsnelheid van een beek. Ze worden ingewijd in de wereld van flora en fauna – zo huist er een levensvatbare populatie blauwvleugelsprinkhanen in De IJzeren Man, mede dankzij de aanwezigheid van stuifzand.

Eekhoorn
Hoewel het gebied intensief wordt gebruikt, ook door sporters, wandelaars en bezoekers van de kinderboerderij, de zintuigenroute en het parcours in de bomen, is er volgens Havermans genoeg ruimte voor iedereen, inclusief eekhoorns en reeën.

Groentekort
Maar is dit nu met recht de groenste regio in de wereld? “Ik moet ja zeggen”, lacht Havermans. “Het gaat er eigenlijk niet zo zeer om of je de groenste bent maar hoe je met je groen omgaat. De commissie vond in elk geval dat Weert daar goed vorm aan geeft. Daarbij had dit centrum een “outstanding position”. Vergeet niet dat we hier bijna honderd vrijwilligers hebben rondlopen, en bij elkaar opgeteld misschien één fte beroepskracht. De Canadese jury vond zoveel gemeenschapszin prachtig. En je kunt wel van alles willen, maar je moet het ook nog waar maken. Ik ben daar trots op. Natuurlijk moet je zo’n titel met een korreltje zout nemen: als je je niet aanmeldt, kun je ook niet winnen. Het zegt wel iets over het veranderende denken over natuur. De laatste decennia had de natuur geen enkele betekenis. Kijk naar de beken, die werden allemaal recht getrokken. Nu meandert de Tungelroyse Beek weer prachtig. Dat geeft aan dat we langzaam maar zeker tot inkeer komen. Soms hebben we schrikmomenten nodig, zoals pas geleden het nieuws dat insecten tot 75 procent in volume zijn afgenomen. Op Tweede Kerstdag trok Nederland massaal de natuur in. We hebben een groentekort”, zei een boswachter op de Veluwe. Daar is hier geen sprake van.”

Laat hier een reactie achter

Vul onderstaand formulier in om een reactie achter te laten op dit artikel.
Uw reactie wordt eerst door de redactie gecontroleerd, alvorens deze wordt geplaatst bij het artikel.

Naar boven
Copyright 2018 - RadarLimburg - Weert de groenste? - Wat wil Weert? - Thema's